Το Plato’s Metropolis προσφέρει έναν χώρο συνάντησης και πνευματικής ανάπτυξης, στον οποίο οι άνθρωποι μπορούν να συνδεθούν μεταξύ τους, να ενθαρρύνουν την δημιουργικότητα, να απολαύσουν τον πολιτισμό και να ενισχύουν τη συναισθηματική και πνευματική τους ευεξία.
Το Plato’s παραπέμπει στην χρησιμότητα της λογικής του Πλάτωνα (και όχι μόνο) για αναζήτηση και δημιουργικό διάλογο, στο όποιο θέμα. Εκεί τίθενται οι διαφορετικές απόψεις με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα τους και βγαίνουν χρήσιμα συμπεράσματα. Η χρήση του Πλάτωνα στην ονομασία δεν στοχεύει να δικαιώσει τους όποιους δογματισμούς προκύπτουν από υποκειμενικές ερμηνείες του, προερχόμενες από την όποια πολιτική ιδεολογία ή θρησκεία που προσπαθεί να τον οικειοποιηθεί. O στόχος, είναι, καθ’ αυτό, το εργαστήρι σκέψης που δημιουργείται για την προώθηση της κοινωνικής προόδου και της τέχνης. Το Metropolis προκύπτει με αυτή την έννοια, μιας «εστίας» σκέψης και δημιουργίας.
Μέσα από αυτό το σκεπτικό οφείλουμε να προσεγγίζουμε το έργο του Πλάτωνα. Δεν χρειάζεται να δογματοποιούμε τα όποια συμπεράσματα ούτε από την Πολιτεία του Πλάτωνα ούτε από το Συμπόσιο (που καταπιάνεται με το θέμα του Έρωτα) αλλά να αντλούμε τα διαμάντια από τους διαλόγους. Έτσι, θα μπορούμε ευκολότερα να συλλαμβάνουμε νέες ιδέες και να εμβαθύνουμε στον διάλογο για να προωθήσουμε τη συνεισφορά μας στην κοινωνία και στην τέχνη.
Ο Πλάτωνας θεωρείται από πολλούς διανοούμενους και όχι μόνο, ο πατέρας της φιλοσοφίας και η βάση πάνω στην οποία στήθηκε ο δυτικός πολιτισμός. Αντιλαμβανόμαστε το πιο πάνω δεδομένο, που ξεκινά από τον αρχικό στόχο του Πλάτωνα στην Πολιτεία, να προσπαθήσει να ορίσει την έννοια της δικαιοσύνης. Αυτό όμως δεν αναιρεί, το ότι αυτό που προτείνει είναι ένα μάλλον ουτοπικό κοινωνικό-πολιτικό σύστημα (Καλλίπολη) που έχει ερμηνευτεί απο οπαδούς του Στάλιν, Χίτλερ και αρκετούς άλλους κατά το δοκού. Ίσως αυτό να οφείλετε και στο γεγονός ότι ο Πλάτωνας στην προσπάθεια του να εξασφαλίσει την «ιδανική» δικαιοσύνη φτάνει στα δικά του άκρα.
Οι τέσσερεις τύποι διακυβέρνησης, κατά τον Πλάτωνα, οι οποίοι δεν μπορούν να επιβιώσουν, είναι οι εξής:
Τιμοκρατία
Η τιμοκρατία ορίζεται ως ένα πολίτευμα, στο οποίο κυβερνούν άτομα που αγαπούν την τιμή που συχνά εξισώνεται με τον πλούτο και την ιδιοκτησία, οπότε το “χρυσό” αυτό πολίτευμα θα οδηγούσε στον υλισμό.
Ολιγαρχία
Ο Σωκράτης υπογραμμίζει ότι ο πλούτος δε θα βοηθήσει τον καπετάνιο να ελέγξει το πλοίο του. Η αδικία αυτή διαχωρίζει πλούσιους και φτωχούς, δημιουργώντας έτσι ένα περιβάλλον για εγκληματίες και επαίτες. Οι πλούσιοι συνωμοτούν συνεχώς ενάντια των φτωχών και αντίστροφα.
Δημοκρατία
Οι φτωχοί ανατρέπουν τους άπειρους ολιγαρχικούς και σύντομα παρέχουν ελευθερίες σε όλους τους πολίτες. Κάποιος δημαγωγός σύντομα ανέρχεται για να «προστατέψει» το δίκιο των κατώτερων τάξεων.
Τυραννία (Δεσποτισμός)
Οι ελευθερίες που αποδόθηκαν στους πολίτες στη δημοκρατία, τους χωρίζουν σε τρεις κοινωνικοοικονομικές τάξεις: την άρχουσα τάξη, τους καπιταλιστές και τους απλούς πολίτες, οι οποίοι βλέπουν να απειλούνται οι ελευθερίες τους από την ένταση μεταξύ των δυο πρώτων τάξεων και καταφεύγουν στο δημοκρατικό δημαγωγό, ο οποίος, με τη σειρά του, διαφθείρεται από την εξουσία και γίνεται τύραννος.
Η ειρωνεία έγκειται στο γεγονός ότι η Ιδεώδης Πολιτεία που περιγράφει ο Πλάτωνας μοιάζει σε μεγάλο βαθμό με τυραννία, αλλά η τυραννία στην κλασική αρχαιότητα δεν είχε την σημερινή έννοια: ο φιλόσοφος-βασιλιάς που κατέχει την εξουσία δεν δρα με γνώμονα το ίδιο συμφέρον, αλλά είναι αφιερωμένος στο κοινό καλό, καθώς κατέχει τη γνώση και τη σοφία.
Στα περισσότερα πολιτεύματα μπορούν να γίνουν παραδοχές που αν ισχύσουν τότε είναι λειτουργικά και δίκαια, σε μεγάλο βαθμό. Στην απουσία αυτών των παραδοχών όλα τα συστήματα νοσούν λίγο ή πολύ, συμπεριλαμβανομένης και της Καλλίπολης. Επίσης, σε σχέση με την πρόταση του Πλάτωνα, δεν πρέπει να ξεχνάμε την εποχή που έζησε, την παρακμή του Αθηναϊκού δημοκρατικού πολιτεύματος που βίωνε ο ίδιος αλλά και την παρουσία των πολλών πόλεων-κράτη στην αρχαία Ελλάδα.
Πέραν αυτών, υπάρχει το αναγκαίο κατά τον Πλάτωνα, «γενναίο ψεύδος» για τη κοινωνική συνοχή. Αυτό που λέει ότι όταν δημιούργησε ο θεός τους άρχοντες τους έφτιαξε από χρυσό, τους επίκουρους από ασήμι και τους δημιουργούς από σίδηρο και χαλκό. Κι αυτό χωρίς να αποκλείονται μεταγραφές μια και η ουτοπική αυτή Πολιτεία στηρίζεται στην αριστοκρατία του πνεύματος. Ο Αριστοτέλης, επίκρινε αυτή τη θεωρία θεωρώντας από τη μεριά του, ότι θα προκαλεί εξεγέρσεις και δεν συμβάλλει στην ενότητα της πόλης. Κάπου εκεί ίσως είναι και η μεγαλύτερη αδυναμία της Καλλίπολης.
Ο Πλάτωνας υποστήριζε ότι “όταν οι φιλόσοφοι βασιλέψουν και οι βασιλιάδες φιλοσοφήσουν, μόνο τότε θα ευτυχίσουν οι λαοί”. Φυσικά αυτό δεν ισχύει μόνο για τους βασιλιάδες αλλά και γενικά για τους ηγέτες των περισσοτέρων πολιτευμάτων.
Η αγαθές προθέσεις δεν εξασφαλίζονται, de facto, δυστυχώς με κανένα πολίτευμα και κανένα δογματισμό ούτε κοινωνικά ούτε στον πολιτισμό γενικότερα. Η αναζήτηση που στοχεύει την βελτίωση του πολιτισμού, της τέχνης και της ευδαιμονίας, συνεχίζεται…
Αυτή η αναζήτηση μπορεί να εκφραστεί μέσα από διάφορες προσπάθειες, όπως η ανάπτυξη παιδείας και πνευματικής ευαισθητοποίησης, η προώθηση της διαλεκτικής σκέψης και του κριτικού λόγου, και η προαγωγή της συνεργασίας και της αλληλεγγύης. Μέσω αυτών των προσπαθειών, μπορούμε να ενθαρρύνουμε την ανάπτυξη μιας κοινωνίας που είναι ευαίσθητη στις ανάγκες των ανθρώπων, προάγει την τέχνη και ενισχύει την ευημερία και την πνευματική ευφορία των ατόμων.
Παρά τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε, η διαρκής προσπάθεια για βελτίωση στους τομείς του πολιτισμού, της τέχνης και της ευδαιμονίας είναι σημαντική για να προαχθεί η ανθρώπινη εμπειρία και να δημιουργηθούν καλύτερες συνθήκες για όλους.
Φιλοσοφία, είναι η υψηλότερη μορφή μουσικής – Πλάτωνας
